2013 yılında hemen hemen tüm taraflar için kabul edilen adıyla “çözüm sürecinde” medyaya büyük oranda pozitif bir dil hakimdi. Abdullah Öcalan’ın, Diyarbakır Nevruz’unda okunan mesajı o dönem “Silahlara Veda”, “Barış Zamanı” gibi başlıklarla haberleştirilmişti. 11 Temmuz 2025’te atılan bazı başlıklara göre Süleymaniye’deki törende “PKK silah bırakmıştı”, bazı başlıklara göre ise “PKK silah yakmıştı.” 2013’teki umut dolu başlıklar, yerini yorumsuz tırnak içi başlıklara bıraktı.
Yeni sürece farklı cephelerden bakan dokuz farklı mecranın, dört ayrı olayda attıkları başlıkları inceledik…
2013 yılında, “çözüm süreci” olarak adlandırılan müzakereler döneminde medyanın büyük bir kısmının dili “barışçıl”dı. Bu dil ile “sürece destek” verir bir görüntü hakimdi.
2013 yılında, Diyarbakır’daki Nevruz kutlamalarında Abdullah Öcalan’ın mektubu okunmuştu. Milliyet Gazetesi, Diyarbakır Nevruz’unu “Silahlara Veda”, Sabah Gazetesi “PKK çekiliyor”, Yeni Şafak Gazetesi “Silahlar Sustu, Barış Zamanı”, BirGün Gazetesi “Öcalan’dan tarihi çağrı: Çekilin” başlıkları ile haberleştirmişti.
Özgür Gündem Gazetesi, “Milyonların şahitliğinde yeni bir dönem başladı” başlığını tercih etmişti.
Sözcü Gazetesi ise haberde “İktidar iftiharla sunar: APO ve PKK şov” başlığını kullanmıştı.
BUGÜN HANGİ BAŞLIKLAR ATILIYOR
2013’te tüm taraflar açısından bir “çözüm süreci” yaşanıyordu. Bugün, Kürt tarafı “barış süreci”ni kullanırken, hükümet kanadı “Terörsüz Türkiye”yi tercih ediyor. Sürecin adının ne olduğu konusundaki bu “ikilik” medyanın diline de yansıyor. İki “süreç”te de iktidara yakın konumunu koruyan Sabah Gazetesi 2013 yılında haberlerinde “terör örgütü” ve “terörist başı” gibi ifadeleri kullanmamaya özen gösteriyordu. Ancak gazete, bugün devam eden süreçte bu ifadeleri sık sık kullanıyor. Milliyet ve Yeni Şafak gazetelerinde de benzer bir dil kuruluyor.
Yeni Yaşam Gazetesi 2013’teki sürece göre daha temkinli bir dil ile hükümeti adım atmaya davet eden açıklamaları ön plana çıkarıyor. Rûdaw ve Kurdistan24 gibi mecralar ise Türkçe yayınlarında iki tarafa da mesafeli yayınlar yapıyor.
BirGün Gazetesi 2013 yılındaki süreçte kullandığı tarafsız dilini devam etmekte olan süreçte de koruyor.
YENİ SÜREÇ BAHÇELİ’NİN AÇIKLAMALARI İLE BAŞLADI
28 Şubat 2015’te hükümet ile HDP heyeti arasındaki Dolmabahçe mutabakatının açıklanmasının ardından süreçte çelişkiler ortaya çıkmaya başlamıştı.
Cumhurbaşkanı Recep Tayyip Erdoğan’ın mutabakatı benimsemeyen açıklamalar yapması ile süreç zayıfladı ve tekrar çalışmalı süreç başladı.
Yeni süreci ise MHP Genel Başkanı Devlet Bahçeli’nin açıklamaları başlattı. Bahçeli, 22 Ekim 2024’te Öcalan’a “umut hakkı” tanınması gerektiğini söyledi, Öcalan için “kurucu önder” dedi, Öcalan’ın “Barış ve Demokratik Toplum” çağrılarına destek verdi, “Öcalan umuda, Demirtaş yuvaya” mesajı verdi.
27 Şubat 2025’te Abdullah Öcalan’ın mektubunun okunduğu sırada Sözcü TV’nin gösterdiği tutum tepki çekti. Çünkü Ahmet Türk’ün, Öcalan’ın mektubunun Kürtçesini okuduğu sırada yayından çıkıldı. Halk TV’de de Kürtçe metin okunurken yayın stüdyodaki spikerin anlatımları ile devam etti.
BAHÇELİ’NİN ‘ÖCALAN’ ÇAĞRISI
MHP Genel Başkanı Devlet Bahçeli’nin, 22 Ekim 2025’te; “Şayet terörist başının tecridi kaldırılırsa, gelsin DEM Parti grup toplantısında konuşsun, terörün bittiğini, örgütün lağvedildiğini ilan etsin” dedi. Bu sözler, yeni çözüm sürecinin de başlamasını sağladı.
Bu açıklamaya ilişkin haberlerde şu başlıklar kullanıldı:
Sabah Gazetesi: “Devlet Bahçeli’den tarihi çağrı: Teröristbaşı gelsin silah bıraktığını söylesin”
Milliyet Gazetesi: “Gelsin Meclis’e örgütün lağvedildiğini haykırsın”
Yeni Şafak Gazetesi: “Bahçeli’den DEM’e tarihi Öcalan ve PKK çağrısı: Gelsin parti grubunda konuşsun”
Rûdaw: “Bahçeli: Öcalan gelsin Meclis’te DEM Parti grup toplantısında konuşsun”
Yeni Yaşam Gazetesi: “Bahçeli’nin elini kim tutuyor?” “Akın Birdal: Muhatap Öcalan’dır”
Kurdistan24: “Bahçeli’den Öcalan çağrısı: Meclise gelsin”
halktv.com.tr: “Terörist başını Meclis’e çağıran Bahçeli şok etkisi yarattı! Vatandaş da görüşlerini açıkladı”
Birgün Gazetesi: “Bahçeli’den Abdullah Öcalan çağrısı: Tecridi kaldırılsın, gelsin Meclis’te konuşsun”, “Öcalan’ın Meclis’te konuşma ihtimali: Bahçeli’nin çağrısı gerçeğe dönebilir mi?”
SİLAH YAKMA TÖRENİ
Bir grup PKK üyesinin silah yakma töreni ise aynı mecralarda şu başlıklarla haberleştirildi:
Sabah Gazetesi: “Terör örgütü PKK silahları kazanda yaktı: İşte PKK’nın bitişinin resmi! Terörsüz Türkiye dönemi başladı”
Milliyet Gazetesi: “Aralarında terör örgütü elebaşlarının da bulunduğu 30 PKK’lı silah bıraktı”
Yeni Şafak: “47 yıllık terörün bitmesi için ilk adım: PKK silah bırakmaya başladı”
Rûdaw: “PKK silahları yaktı”
Yeni Yaşam Gazetesi: “PKK’nin tarihi silah yakma töreninden görüntüler” “Koçyiğit: Silah yakma töreni bir eşikti, bundan sonra yeni bir süreç başlayacak”
Kurdistan24: “PKK’nin silah bırakma töreni”
Halktvcom: “PKK silahları böyle yaktı! Tarihi görüntüler geldi”
Birgün Gazetesi: “Casene Mağarası’nda silahlar yakıldı: Bese Hozat’tan yasal düzenleme vurgusu”
Sözcü Gazetesi: ‘Terör örgütü PKK’lı ilk grup silah bıraktı!”
DİYARBAKIR’DAKİ NEVRUZ KUTLAMALARI
21 Mart’ta Diyarbakır’da düzenlenen Nevruz kutlamalarında da Abdullah Öcalan’ın mesajı okundu.
Sabah Gazetesi: “Demokratik zemini büyütelim”
Milliyet Gazetesi: “Diyarbakır’da nevruz etkinliği düzenlendi”
Yeni Şafak: “Bölge tufandan geçerken ayrılık gayrılık olmaz” (DEM Parti Eş Genel Başkanı Tuncer Bakırhan’ın kutlamadaki konuşmasından)
Rûdaw: “Newroz kutlamasında büyük coşku”, “Öcalan’ın Newroz mesajı okundu: ‘Bugün artık yeni bir sayfa açılmıştır”, “İlham Ahmed’den Diyarbakır Newrozu’na mesaj: Kürt ittifakı ve birliği dönemi başlıyor”
Yeni Yaşam Gazetesi: “Newroz ateşi Amed’den dünyaya yayıldı”, “Neçirvan Barzani: Barışın sağlanması için hep birlikte çalışalım”
Kurdistan24: “İlham Ahmed: Sürecin başarıya ulaşması ve yasallaşması için tüm imkanlar kullanılmalı”, “Kurdistan Region President Calls for Peace in Diyarbakir Newroz Message” (Kürdistan Bölgesel Yönetimi Başkanı Nêçîrvan Barzanî’nin Diyarbakır Newroz’una gönderdiği mesajın İngilizce haberi)
Halktv.com.tr: “DEM Parti’den Nevruz’da dört çağrı”, “Diyarbakır’daki Nevruz’da Öcalan’ın mesajı okundu! Dar milliyetçilik eleştirisi”
Birgün: “Yüz binler Nevruz ateşini yaktı”, “Diyarbakır’daki kutlamada okundu: Abdullah Öcalan’dan Nevruz mesajı”
Sözcü: “Diyarbakır’da Nevruz kutlamaları başladı”, “Diyarbakır’daki Nevruz’da Öcalan’nın mesajı okundu”
“ÖCALAN UMUDA, AHMETLER MAKAMA, DEMİRTAŞ YUVASINA” AÇIKLAMASI
MHP Genel Başkanı Bahçeli’nin, 3 Şubat 2026 tarihli “Anadolu huzura, Öcalan umuda, Ahmetler makama, Demirtaş yuvasına dönünceye kadar kararımız nettir” açıklamasında atılan başlıklar ise şöyle:
Sabah Gazetesi: “MHP Genel Başkanı Bahçeli grup toplantısında konuştu: Yolumdan dönmem”
Milliyet Gazetesi: “MHP lideri Bahçeli’den Terörsüz Türkiye çıkışı! ‘Ahmetler makama Demirtaş yuvasına’”
Yeni Şafak: “Kardeşliği bozmayı planlayanlar kaybedecek”
Rûdaw: “Bahçeli: Öcalan umuda, Ahmetler makama ve Demirtaş yuvasına dönene kadar kararımız net”
Yeni Yaşam Gazetesi: “Devlet Bahçeli’den ‘umut hakkı’ çağrısı”
Kurdistan24: “Bahçeli: “Öcalan umuda, Demirtaş yuvasına dönünceye kadar kararımız nettir”
halktv.com.tr: “Bahçeli’nin çıkışı MHP’yi karıştırdı”
Birgün: Devlet Bahçeli: Öcalan umuda, Ahmet’ler makama, Demirtaş yuvasına dönünceye kadar kararımız nettir’
Sözcü Gazetesi: “Bahçeli: ‘Öcalan umuda, Ahmetler makama, Demirtaş yuvaya dönene kadar tavrımız net”, “Bahçeli’nin gündeme damga vuran konuşmasından kimlerin haberi vardı?”
